HaberSteelMC: Minecraft'ın Rust ile Baştan Yazılan Yeni Nesil Sunucu Projesi

Ersoy

İzi sürülmez, sadece hissedilir.
Yıldız Yazar
Süper Yazar
MinePass
Sunucu Sahibi
Onaylı Satıcı
Katılım
1 Eylül 2016
Mesajlar
213
Elmaslar
167
Puan
13.920
Yaş
28
Konum
Almanya
Minecraft
BenErsoy

Discord:

benersoy

1787778890003.webp

Merhabalar MC-TR Halkı!
Her hafta oldugu gibi gene buradayız.

Minecraft sunucu dünyasında yıllardır Java ekosistemi hakimiyetini sürdürüyor. Spigot, Paper, Purpur, Pufferfish ve benzeri projeler sayesinde Minecraft sunucuları zaman içerisinde performans, optimizasyon ve özelleştirme konusunda oldukça ileri bir noktaya ulaştı.

Fakat bütün bu yazılımların temelinde hâlâ Java tabanlı Minecraft server mimarisi bulunuyor.

SteelMC ise bu alışılmış yapıya tamamen farklı bir açıdan yaklaşıyor.

Projenin temel amacı, Minecraft Java Edition sunucusunu Rust programlama dili kullanılarak yeniden oluşturmak. Ancak SteelMC'yi yalnızca "Minecraft'ı Rust'a geçirmek" şeklinde tanımlamak projenin asıl hedefini biraz küçümsemek olur.

SteelMC'nin arkasındaki fikir; Minecraft'ın vanilla davranışını mümkün olduğunca doğru şekilde korurken, modern çok çekirdekli işlemcilerden daha iyi yararlanabilen, performans odaklı, güvenli ve geliştiriciler açısından sürdürülebilir bir sunucu altyapısı oluşturmak.

Üstelik bu yalnızca teorik bir proje değil.

SteelMC, 2026 itibarıyla pre-alpha aşamasında olmasına rağmen oyuncuların bağlanabildiği, kalıcı dünyaların oluşturulabildiği, blokların kırılıp yerleştirilebildiği, envanterlerin kullanılabildiği ve komutların çalıştırılabildiği gerçek bir Minecraft sunucusu durumuna ulaşmış bulunuyor. Proje şu anda Minecraft Java Edition'ın 26.2 sürümünü hedefliyor.

1787779248959.webp


🌐 SteelMC Tam Olarak Nedir?

En basit haliyle SteelMC:
Rust ile yazılmış bağımsız bir Minecraft Java Edition server implementation'ıdır.
Buradaki "server implementation" ifadesi önemli.

SteelMC, Mojang'ın yayınladığı Java sunucu yazılımını alıp Rust'a çevirmiyor. Bunun yerine Minecraft sunucusunun davranışlarını ve gerekli sistemlerini yeniden uygulayan bağımsız bir sunucu yazılımı geliştiriliyor.

Yani geliştiriciler Minecraft'ın:
  • ağ protokolünü,​
  • oyuncu sistemlerini,​
  • blok sistemlerini,​
  • chunk sistemini,​
  • dünya üretimini,​
  • ışıklandırmasını,​
  • envanterlerini,​
  • komutlarını,​
  • entity sistemlerini,​
  • oyun mantığını​
Rust içerisinde yeniden oluşturuyor.

Bu nedenle SteelMC'nin en büyük problemlerinden biri performanstan önce doğruluk.

Çünkü bir Minecraft sunucusunun "Minecraft'a benzemesi" yeterli değil.

Aynı seed ile aynı dünyanın oluşturulması, aynı blok davranışlarının meydana gelmesi, aynı protokol davranışlarının uygulanması ve oyun mekaniklerinin vanilla Minecraft'a mümkün olduğunca yakın çalışması gerekiyor.

SteelMC'nin geliştirme yaklaşımının merkezinde de bu bulunuyor.

🦀 Neden Rust?

SteelMC'nin en çok dikkat çeken tarafı elbette Rust kullanması.

Rust, sistem programlama için tasarlanmış modern bir dil ve özellikle performans ile bellek güvenliğini birlikte hedeflemesiyle biliniyor.

SteelMC açısından Rust'ın tercih edilmesinin birkaç önemli sonucu var.

1. Bellek güvenliği​

Rust'ın sahiplik ve borrowing sistemi, birçok bellek hatasının daha program çalıştırılmadan derleme aşamasında yakalanmasını sağlıyor.

Bu, özellikle Minecraft gibi sürekli çalışan, büyük miktarda dünya verisi ve oyuncu verisi işleyen bir sunucu için önemli.

2. Düşük seviyeli kontrol​

Rust, geliştiriciye bellek ve veri yapıları üzerinde oldukça ayrıntılı kontrol sağlayabiliyor.

Bu da yüksek performans hedefleyen bir server implementation için avantaj oluşturabiliyor.

3. Paralel programlama​

Rust'ın concurrency modeli, çok çekirdekli işlemcilerden yararlanabilecek sistemlerin daha kontrollü şekilde tasarlanmasına yardımcı oluyor.

SteelMC de bunu özellikle dünya üretimi, ışıklandırma ve ağ işlemleri gibi alanlarda kullanmayı amaçlıyor.

4. Modern bir temel​

Minecraft'ın server ekosistemi yıllar içerisinde çok büyük bir Java kod tabanına dönüşmüş durumda.

SteelMC'nin yaklaşımı ise geçmişteki API'leri birebir kopyalamak yerine, günümüz donanımları ve modern yazılım mimarisi düşünülerek yeni bir temel oluşturmak.

Projenin geliştiricileri de SteelMC'nin amacının yalnızca "Rust ile yeniden yazılmış Minecraft" olmadığını; uzun vadede doğru ve sürdürülebilir temellere sahip bir server oluşturmak olduğunu özellikle vurguluyor.

⚡ Performansın Merkezindeki Fikir

SteelMC'nin en önemli hedeflerinden biri modern çok çekirdekli CPU'ları daha iyi kullanabilmek.

Minecraft sunucularında performans denildiğinde genellikle TPS ve MSPT gibi değerler akla geliyor.

Ancak büyük bir Minecraft sunucusunun performansını etkileyen tek şey oyun tick'i değil.

Örneğin oyuncular yeni bir bölgeye girdiğinde sunucu:
  1. Yeni chunk'ı üretir.​
  2. Araziyi hesaplar.​
  3. Biyom bilgilerini oluşturur.​
  4. Yapıları yerleştirir.​
  5. Blokları hesaplar.​
  6. Işıklandırmayı yapar.​
  7. Chunk'ı kaydeder.​
  8. Oyuncuya chunk paketlerini gönderir.​
Bunların hepsi aynı anda gerçekleştiğinde CPU üzerinde ciddi bir yük oluşabilir.

SteelMC'nin mimarisinde ise gameplay güncellemeleri senkron tutulurken, chunk generation, lighting, packet processing ve chunk sending gibi işlemlerin ana tick dışında çalışabilmesi hedefleniyor.

Bu ayrım oldukça önemli.

Amaç oyunun tüm mantığını kontrolsüz biçimde paralelleştirmek değil.

Amaç:
Paralelleştirilebilecek işleri paralel çalıştırmak, oyun mantığının ihtiyaç duyduğu senkronizasyonu ise korumak.​

🧵 Minecraft'ı Tamamen Multithread Yapmak mı?

Burada sık yapılan bir yanlış anlaşılmayı düzeltmek gerekiyor.

SteelMC'nin hedefi:

"Minecraft'taki her şeyi aynı anda farklı thread'lerde çalıştırmak" değil.

Minecraft'ın oyun mantığında birbirine bağlı çok sayıda sistem bulunuyor.

Bir oyuncunun hareketi başka bir entity'nin davranışını etkileyebilir.

Bir redstone mekanizması başka bir bloğu değiştirebilir.

Bir blok değişimi ışıklandırmayı etkileyebilir.

Bir entity'nin hareketi collision sistemini etkileyebilir.

Dolayısıyla her şeyi aynı anda çalıştırmak veri tutarsızlıklarına ve karmaşık senkronizasyon problemlerine yol açabilir.

SteelMC'nin yaklaşımı daha kontrollü:

Gameplay tick'i senkron → ağır ve bağımsız işler paralel.

Bu mimari, modern CPU'lardaki çekirdek sayısından daha iyi faydalanabilmek için önemli bir temel oluşturuyor.


1787779284316.webp


🌍 SteelMC'nin En Güçlü Tarafı: World Generation

SteelMC'nin şu anda en ileri seviyeye ulaşan sistemlerinden biri world generation.

Ve aslında bu, projenin teknik olarak ne kadar ciddi olduğunu gösteren en önemli bölümlerden biri.

Minecraft'ın dünya üretimi oldukça karmaşık.

Bir seed yalnızca "rastgele bir dünya oluştur" demek değil.

Dünya üretimi içerisinde:
  • Noise algoritmaları​
  • Terrain generation​
  • Biome sistemi​
  • Density functions​
  • Aquifer hesaplamaları​
  • Cave generation​
  • Ore generation​
  • Structure generation​
  • Nether generation​
  • End island generation​
  • Random number generation​
gibi çok sayıda sistem birbirine bağlı.

SteelMC bunları Rust içerisinde yeniden uyguluyor.

Örneğin proje kaynak kodunda Vanilla Minecraft'taki noise sistemleri için Improved Noise, Perlin Noise, Normal Noise, Simplex Noise ve End island generation gibi algoritmaların Rust karşılıkları bulunuyor.

Bu durum, SteelMC'nin yalnızca "benzer bir arazi oluşturan" basit bir world generator kullanmadığını gösteriyor.

Amaç vanilla algoritmalarını mümkün olduğunca aynı sonuçları üretecek şekilde uygulamak.

🧬 Block-for-Block Parity

SteelMC'nin en etkileyici başarılarından biri burada ortaya çıkıyor.

Projenin parity testleri kapsamında 7.500 rastgele seçilmiş chunk vanilla Minecraft referansıyla karşılaştırıldı.

Bunların:
  • 2.500'ü Overworld​
  • 2.500'ü Nether​
  • 2.500'ü End​
olacak şekilde toplam 7.500 chunk üzerinde test gerçekleştirildi.

Sonuç:

Test edilen chunk'lar blok seviyesinde eşleşti.

Yani burada yalnızca "harita aşağı yukarı aynı" denilmiyor.

Testin amacı çok daha katı:
Aynı seed ve aynı koşullarda üretilen chunk'ın bloklarının vanilla referansıyla eşleşmesi.​
Bu, dünya üretimi açısından oldukça önemli bir başarı.

Üstelik bu başarı, SteelMC'nin henüz pre-alpha aşamasında olduğu düşünüldüğünde daha da dikkat çekici.

🧮 World Generation Neden Bu Kadar Zor?

Bir Minecraft dünyasını rastgele üretmek kolay.

Fakat Minecraft ile aynı dünyayı üretmek çok daha zor.

Örneğin küçük bir matematiksel fark bile:

Seed

Random

Noise

Density

Biome

Terrain

Cave

Structure

Block
zincirinin ilerleyen aşamalarında büyük farklılıklara neden olabilir.

Bir yerde kullanılan random algoritmasının küçük bir farklılığı bile binlerce chunk sonra tamamen farklı bir arazi oluşturabilir.

Bu nedenle SteelMC geliştiricileri vanilla davranışlarını dikkatli şekilde inceleyerek Rust içerisinde yeniden uyguluyor.

Projede hatta vanilla kaynak kodundan hedeflenen sürüm için gerekli kaynakların üretilebilmesini sağlayan geliştirme araçları da bulunuyor.

🚀 Chunk Generation Benchmark

SteelMC'nin yayınladığı benchmark sonuçları da projenin performans hedeflerini göstermesi açısından ilginç.

Bir Ryzen 9 9950X üzerinde gerçekleştirilen benchmark'ta, yeni 10.201 chunk'lık bir Overworld alanının oluşturulması için median süre 3,98 saniye olarak raporlandı.

Ancak burada çok önemli bir ayrıntı var:

Bu sonuç bütün Minecraft sunucuları için genel bir performans garantisi değildir.

Sonuç kullanılan donanıma ve benchmark koşullarına bağlıdır ve gerçek bir survival sunucusundaki tüm yükleri temsil etmez.

Yine de bu benchmark SteelMC'nin neden world generation ve çok çekirdekli çalışma modeline bu kadar önem verdiğini gösteriyor.

📡 Ağ Sistemi

SteelMC sadece world generation üzerinde çalışmıyor.

Minecraft istemcisi ile sunucu arasındaki iletişim de Rust içerisinde yeniden uygulanıyor.

Proje şu anda:
  • Java Edition networking​
  • Authentication​
  • Encryption​
  • Compression​
  • Packet processing​
gibi temel ağ sistemlerini destekliyor.

Bu sayede SteelMC'ye normal Minecraft Java Edition istemcileriyle bağlanmak mümkün.

Bu da projenin yalnızca world generator veya teknik bir benchmark projesi olmadığını gösteriyor.

Ortada gerçekten oyuncuların bağlanabileceği bir Minecraft server bulunuyor.

💾 Kalıcı Dünyalar

SteelMC'nin mevcut durumunda oyuncular yalnızca geçici bir test dünyasına girip çıkmıyor.

Proje persistent multiplayer world mantığını destekliyor.

Yani oyuncu dünyaya giriyor:

Chunk yükleniyor → oyuncu hareket ediyor → blok değiştiriyor → dünya kaydediliyor → oyuncu ayrılıyor → daha sonra tekrar bağlanıyor.

Bu, gerçek bir Minecraft server için oldukça temel görünse de SteelMC açısından önemli bir kilometre taşı.

Çünkü bu sistemin arkasında:
  • Chunk loading​
  • Chunk saving​
  • World storage​
  • Block state​
  • Player state​
  • Network state​
  • World state​
gibi birçok sistemin birlikte çalışması gerekiyor.

🧱 Blok Sistemi

SteelMC'nin temel mimarisinin önemli parçalarından biri de blok ve registry sistemi.

Minecraft'taki bloklar yalnızca "taş = ID 1" mantığından çok daha karmaşık.

Bir bloğun:
  • State'i​
  • Property'leri​
  • Collision şekli​
  • Hardness değeri​
  • Interaction davranışı​
  • Block entity bağlantısı​
  • Işık davranışı​
  • Fluid davranışı​
gibi birçok özelliği bulunabiliyor.

SteelMC bu sistemleri Rust içerisinde yeniden oluşturuyor.

Projenin geliştiricisi, SteelMC'nin ilk aşamalarında özellikle block registry ve property sistemini temel altyapılardan biri olarak ele aldığını açıklıyor.

Bu yaklaşım aslında projenin genel felsefesini de özetliyor:
Önce sağlam temel, sonra üzerine gameplay.​

1787779295631.webp


🎒 Envanter Sistemi

Oyuncuların eşyalarıyla etkileşime girebilmesi için server tarafında ciddi miktarda oyun mantığının uygulanması gerekiyor.

SteelMC'nin mevcut sürümünde envanterler ve çeşitli container sistemleri kullanılabiliyor.

Oyuncular:
  • Eşyaları taşıyabiliyor,​
  • Envanterlerini açabiliyor,​
  • Bloklarla etkileşime girebiliyor,​
  • Komutları kullanabiliyor,​
  • Dünyada yapı oluşturabiliyor.​
Bu sistemlerin tamamı SteelMC'nin giderek gerçek bir Minecraft server haline geldiğini gösteriyor.

💬 Komut ve Permission Sistemi

SteelMC'de yalnızca blok kırıp dolaşmak da mümkün değil.

Proje:
  • Commands​
  • Permissions​
  • Chat​
  • Server configuration​
gibi temel server yönetimi özelliklerini de içeriyor.

Bu özellikler ileride daha gelişmiş server sistemlerinin oluşturulabilmesi için önemli.

Çünkü gerçek bir Minecraft sunucusunda komut sistemi yalnızca /give veya /tp gibi vanilla komutlardan ibaret değil.

İleride plugin API'si geldiğinde bu sistemin üzerine:
  • Yönetim sistemleri​
  • Ekonomi​
  • Rütbeler​
  • Moderasyon​
  • Minigame sistemleri​
  • SkyBlock sistemleri​
  • Survival özellikleri​
gibi sayısız mekanizmanın kurulması mümkün olabilir.

Fakat şu anda bu aşamaya gelinmiş değil.

🐑 Entity Sistemi Henüz Yolun Başında

SteelMC'nin en büyük eksiklerinden biri entity sistemi.

Dünya üretimi oldukça gelişmiş olsa da bütün Minecraft entity'lerinin davranışları henüz uygulanmış değil.

Örneğin bir Minecraft entity'sinin yalnızca görünmesi yeterli değil.

Entity'nin:
  • AI sistemi​
  • Movement​
  • Collision​
  • Damage​
  • Targeting​
  • Navigation​
  • Pathfinding​
  • Interaction​
  • Animation state​
  • Spawn/despawn​
  • Persistence​
gibi birçok farklı davranışı bulunuyor.

SteelMC'de bazı entity davranışları uygulanmış durumda fakat çok sayıda vanilla entity henüz eksik.

Bu nedenle SteelMC'nin bugün itibarıyla tam anlamıyla survival sunucusu olarak kullanılmasını beklemek doğru olmaz.

🌲 Survival Neden Henüz Hazır Değil?

Bir Minecraft survival sunucusunun ihtiyaç duyduğu sistemleri düşündüğümüzde SteelMC'nin önünde ne kadar büyük bir iş olduğu daha net görülüyor.

Basit bir survival deneyiminde bile:
  • Mob spawning​
  • Mob AI​
  • Farming​
  • Redstone​
  • Villager AI​
  • Trading​
  • Enchanting​
  • Brewing​
  • Fishing​
  • Nether​
  • End​
  • Boss mekanikleri​
  • Advancement​
  • Recipe sistemi​
  • Loot table​
  • Damage sistemi​
  • Projectile sistemi​
  • Weather​
  • Day/night cycle​
  • Experience​
  • Status effects​
  • Block entities​
gibi sayısız mekanik bulunuyor.

Bunların her birini vanilla Minecraft'a uygun şekilde yeniden oluşturmak oldukça büyük bir çalışma.

Bu nedenle SteelMC'nin mevcut durumda pre-alpha olarak tanımlanması son derece normal.

🔌 Peki Paper Pluginleri Çalışacak mı?

Minecraft server yöneticilerinin SteelMC hakkında soracağı ilk sorulardan biri muhtemelen bu:

"Paper pluginlerimi SteelMC'ye atabilir miyim?"

Cevap şu anda:

Hayır.

SteelMC şu anda Paper, Bukkit, Fabric, Forge veya NeoForge eklentileriyle uyumlu değil. Ayrıca henüz kendi plugin sistemini de kullanıma sunmuş değil.

Bu, SteelMC'nin önündeki en büyük ekosistem problemlerinden biri.

Çünkü bugün bir Paper sunucusunun gücü yalnızca server çekirdeğinden gelmiyor.

Asıl büyük güç:

Plugin ekosistemi.

🧩 Paper Ekosisteminin Büyüklüğü

Günümüzde bir Minecraft sunucusu kurduğunuzda:

Paper
├── LuckPerms
├── EssentialsX
├── WorldEdit
├── WorldGuard
├── PlaceholderAPI
├── Vault
├── ItemsAdder
├── TAB
├── Citizens
├── CoreProtect
└── yüzlerce farklı plugin
gibi devasa bir ekosistemden faydalanabiliyorsunuz.

SteelMC ise bu ekosistemi sıfırdan oluşturmak zorunda.

Bu yüzden SteelMC'nin Paper'ı kısa vadede tamamen değiştirmesi gerçekçi değil.

Ancak uzun vadede kendi API'sini oluşturması halinde tamamen farklı bir ekosistem ortaya çıkabilir.

🔧 Yeni Bir Plugin API'si

SteelMC geliştiricileri plugin API'sini aceleyle yayınlamama konusunda oldukça net.

Bunun sebebi aslında mantıklı.

Bir plugin API'si oluşturduğunuzda, üçüncü taraf geliştiriciler bu API'ye göre binlerce plugin yazmaya başlıyor.

Eğer API'nin temel tasarımında hata varsa, daha sonra değiştirmek çok zor hale geliyor.

Bu nedenle SteelMC'nin yaklaşımı:

Önce server altyapısını sağlamlaştır → sonra API'yi tasarla.

Projede native Rust plugin API'si yönünde bir yaklaşım öne çıkıyor. Bunun yanında WebAssembly, JavaScript ve Lua gibi daha yüksek seviyeli veya sandboxed çalışma ortamları da araştırılmış durumda.

Bu durum SteelMC'nin gelecekte Bukkit API'sini birebir kopyalamak yerine kendi modern plugin mimarisini oluşturabileceği anlamına geliyor.

🦀 Native Rust Plugin Fikri

Eğer gelecekte native Rust plugin sistemi kullanıma sunulursa, Minecraft server geliştiricileri için oldukça farklı bir dönem başlayabilir.

Bugün:

Java

Bukkit / Paper API

Plugin
yerine gelecekte:

Rust

Steel API

Native Rust Plugin
gibi bir yapı ortaya çıkabilir.

Bu elbette SteelMC'nin nihai API'sinin kesin olarak böyle olacağı anlamına gelmiyor; proje hâlâ geliştiriliyor.

Ancak native Rust pluginlerinin sunucu ile aynı düşük seviyeli ekosisteme erişebilmesi, performans açısından ilginç olanaklar sağlayabilir.

🛡️ Güvenlik ve Rust

Rust'ın SteelMC açısından önemli olabilecek başka bir avantajı da güvenlik.

Java'nın garbage collector tabanlı bellek yönetimi ile Rust'ın ownership sistemi farklı yaklaşımlar kullanıyor.

Rust'ın ownership modeli geliştiriciyi:
  • Verinin sahibini,​
  • Verinin ne kadar yaşayacağını,​
  • Hangi kodun veriye erişebileceğini​
daha açık şekilde düşünmeye zorluyor.

Bu model ilk başta daha zorlayıcı olsa da doğru kullanıldığında düşük seviyeli ve güvenli yazılım geliştirmeyi mümkün kılabiliyor.

SteelMC'nin geliştiricilerinin Rust'ı tercih etmesinin arkasındaki düşüncelerden biri de bu tarz sağlam temeller oluşturmak.

🏗️ SteelMC'nin Kod Yapısı

SteelMC'nin GitHub deposuna baktığımızda projenin küçük bir Rust dosyasından ibaret olmadığı da görülebiliyor.

Repository içerisinde:
  • steel-core​
  • steel-crypto​
  • steel-login​
  • steel-math​
  • steel-protocol​
  • steel-registry​
  • steel-utils​
  • steel-worldgen​
gibi farklı bileşenler bulunuyor.

Bu modüler yapı, projenin zaman içerisinde büyüyebilecek şekilde tasarlandığını gösteriyor.

Özellikle steel-worldgen tarafının ayrı bir bileşen olması dünya üretiminin proje açısından ne kadar önemli olduğunu gösteren ayrıntılardan biri.

🧠 Vanilla Kaynak Kodunu Anlamak

SteelMC'nin geliştirme sürecindeki en ilginç noktalardan biri, geliştiricilerin vanilla davranışlarını doğrudan anlamaya çalışması.

Katkı sürecinde geliştiricilerden hedeflenen Minecraft sürümünün vanilla kaynaklarını incelemeleri ve davranışları Rust içerisinde ifade etmeleri bekleniyor. Proje ayrıca belirli vanilla kaynaklarını üretmek/güncellemek için kendi araçlarını kullanıyor.

Bu, projenin neden uzun vadeli bir çalışma olduğunu açıklıyor.

Minecraft'ın her güncellemesi:

Yeni blok → yeni item → yeni entity → yeni worldgen davranışı → yeni network davranışı → yeni oyun mekaniği

gibi onlarca yeni sistemi beraberinde getirebiliyor.

SteelMC'nin de bunları takip etmesi gerekiyor.

📈 Proje Gerçekten Aktif mi?

SteelMC'nin güncel GitHub etkinliği de projenin geliştirilmekte olduğunu gösteriyor.

Repository üzerinde 2026 Ağustos ayında çeşitli entity davranışları, komutlar, blok davranışları, item sistemleri, redstone optimizasyonları, jukebox davranışı ve başka özellikler üzerine çalışmaların devam ettiği görülüyor.

Bu önemli çünkü SteelMC'nin yalnızca bir "proof of concept" olarak bırakılmış eski bir proje olmadığını gösteriyor.

Projenin kod tabanı ve katkı süreci aktif şekilde gelişmeye devam ediyor.

👥 Açık Kaynak Topluluğu

SteelMC AGPL-3.0-or-later lisansı altında açık kaynak olarak geliştiriliyor.

Bu sayede geliştiriciler:
  • Kaynak kodunu inceleyebilir.​
  • Hata bildirebilir.​
  • Pull request gönderebilir.​
  • Yeni özelliklere katkı sağlayabilir.​
  • Performans geliştirmeleri önerebilir.​
  • Projenin mimarisini takip edebilir.​
Projenin GitHub deposunda yüzlerce commit ve aktif pull request geçmişi bulunuyor.

Bu da SteelMC'nin topluluk katkısıyla büyüyebilecek bir proje olduğunu gösteriyor.

🧪 SteelMC Bugün Kullanılabilir mi?

Burada açık konuşmak gerekiyor:

Production sunucunuzdaki Paper/Purpur altyapısını bugün SteelMC ile değiştirmemelisiniz.

SteelMC'nin resmi repository'si de bunu açıkça belirtiyor.

Proje hâlâ pre-alpha.

Eksik olan başlıca alanlar:
  • Survival gameplay​
  • Çok sayıda entity​
  • Tam vanilla parity​
  • Tam protokol parity​
  • Plugin sistemi​
  • Paper/Bukkit uyumluluğu​
  • Fabric/Forge/NeoForge uyumluluğu​
gibi oldukça önemli parçalar.

Bu yüzden SteelMC şu anda daha çok:

Geliştiriciler, meraklı oyuncular ve Minecraft server teknolojisini takip eden kişiler için deneysel bir proje

olarak değerlendirilmeli.

🔮 Gelecekte SteelMC Nereye Gidebilir?

Asıl ilginç kısım burada başlıyor.

SteelMC'nin hedefleri gerçekleşirse Minecraft server dünyasında yeni bir alternatif ortaya çıkabilir.

Bugün:

Minecraft Java


Server

┌────┼─────┐
▼ ▼ ▼
Spigot Paper Purpur
gibi bir ekosistem görüyoruz.

Gelecekte ise:

Minecraft Java

├──────── Java Server Ecosystem

└──────── Rust Server Ecosystem

SteelMC

Steel Plugin API
gibi ikinci büyük bir ekosistem ortaya çıkabilir.

Bu gerçekleşirse yalnızca performans açısından değil, Minecraft server geliştirme anlayışı açısından da önemli bir değişiklik olur.

⚔️ SteelMC, Paper'ın Rakibi mi?

Bugün için:

Hayır.

Gelecekte:

Belki.

Ama SteelMC'yi Paper'ın doğrudan rakibi olarak değerlendirmek için henüz çok erken.

Paper yıllardır geliştiriliyor ve arkasında devasa bir topluluk bulunuyor.

SteelMC ise daha birkaç yıllık bile olmayan genç bir proje.

Paper'ın:
  • Plugin API'si​
  • Geniş geliştirici topluluğu​
  • Optimizasyonları​
  • Dokümantasyonu​
  • Plugin uyumluluğu​
  • Sunucu yönetim araçları​
gibi alanlarda çok büyük bir avantajı var.

SteelMC'nin ise avantajı farklı:

Temeli baştan tasarlayabilmek.

1787779306746.webp


🧱 Baştan Yazmanın Avantajı

Mevcut bir server yazılımını optimize ederken geçmişten gelen tasarım kararlarıyla yaşamak zorundasınız.

Eski API'ler, eski veri yapıları, eski varsayımlar ve geriye dönük uyumluluk gereksinimleri yeni sistemlerin tasarımını etkileyebilir.

SteelMC'nin sıfırdan başlaması ise geliştiricilere şu fırsatı veriyor:
"Bu sistemi bugün yazıyor olsaydık nasıl tasarlardık?"​
Bu soru projenin en büyük avantajlarından biri olabilir.

Çünkü SteelMC'nin geliştiricileri mevcut Minecraft server API'lerini birebir kopyalamak zorunda değiller.

İstedikleri yerde daha modern veri yapıları kullanabilir, concurrency'yi baştan planlayabilir ve server mimarisini günümüz CPU'larına göre oluşturabilirler.

⚙️ Ancak Sıfırdan Yazmanın Dezavantajı da Büyük​

Bunun diğer tarafı ise inanılmaz büyük bir geliştirme yükü.

Paper'ın yıllar boyunca çözdüğü problemler SteelMC için yeniden çözülmek zorunda.

Örneğin Paper tarafında:
"Bu entity neden burada hareket etmiyor?"​
gibi bir sorun yıllardır test edilmiş kodlarla çözülmüş olabilir.

SteelMC'de ise aynı mekanizmanın Rust içerisinde baştan oluşturulması gerekiyor.

Aynı durum:
  • Redstone​
  • Mob AI​
  • World generation​
  • Chunk system​
  • Lighting​
  • Inventory​
  • Commands​
  • Recipes​
  • Enchantments​
  • Damage​
  • Projectiles​
  • Fluids​
  • Block entities​
  • Network protocol​
için de geçerli.

Dolayısıyla SteelMC'nin önündeki yol uzun.

🎯 SteelMC'nin Asıl Başarısı Ne Olacak?

SteelMC'nin başarısını yalnızca:

"Paper'dan daha fazla TPS aldı."

şeklinde ölçmek yanlış olur.

Asıl başarı şu üç alanın aynı anda gerçekleşmesi olur:

1. Vanilla uyumluluğu​

Minecraft davranışlarını doğru şekilde uygulamak.

2. Performans​

Modern donanımdan gerçekten faydalanabilmek.

3. Ekosistem​

Geliştiricilerin SteelMC için plugin ve araçlar üretmeye başlaması.

Bu üçü bir araya gelirse SteelMC gerçekten ciddi bir Minecraft server platformuna dönüşebilir.

1787779319895.webp


🎬 Projeyi Görmek İçin

SteelMC'nin nasıl çalıştığını ve projenin geldiği noktayı daha görsel şekilde görmek isteyenler için paylaştığın video da oldukça iyi bir başlangıç noktası:

SteelMC — Minecraft'ın Rust ile yeniden yazılması



Videoyu izlerken özellikle projenin yalnızca performans tarafına değil, server mimarisinin nasıl ele alındığına da dikkat etmek gerekiyor.


📊 Kısaca SteelMC​

Özellik​
Durum​
Rust ile yazılmış server​
✅
Minecraft Java Edition​
✅
Modern multiplayer​
✅
Kalıcı dünyalar​
✅
Chunk generation​
✅
Chunk saving/loading​
✅
Lighting​
✅
Block interaction​
✅
Inventory​
✅
Commands​
✅
Permissions​
✅
Chat​
✅
Vanilla worldgen parity​
🟢 İleri seviyede​
Entity sistemi​
🟡 Geliştiriliyor​
Survival​
🟡 Eksik​
Plugin API​
❌ Henüz yok​
Paper pluginleri​
❌
Bukkit pluginleri​
❌
Fabric modları​
❌
Forge modları​
❌
NeoForge modları​
❌
Production kullanımı​
❌ Henüz önerilmiyor​
Bu tablo SteelMC'nin bugünkü durumunu özetliyor. Projenin resmi repository'si de özellikle pluginlerin henüz bulunmadığını ve production sunucuların SteelMC'ye taşınmaması gerektiğini belirtiyor.

🌟 Son Söz

SteelMC'yi ilginç yapan şey yalnızca Minecraft'ın Rust ile yazılması değil.

Asıl ilginç olan, Minecraft server teknolojisinin sıfırdan ve modern bir bakış açısıyla yeniden ele alınması.

Yıllardır Minecraft sunucuları Java üzerinde gelişti. Spigot ile başlayan, Paper, Purpur ve diğer forklarla büyüyen bu ekosistem bugün inanılmaz güçlü bir noktaya ulaşmış durumda. Milyonlarca oyuncunun kullandığı sunucular, binlerce geliştiricinin hazırladığı pluginler ve yıllar içerisinde oluşmuş devasa bir teknik bilgi birikimi bulunuyor.

Fakat teknoloji yerinde durmadı.

Minecraft'ın kendisi sürekli büyürken bilgisayar donanımları da büyük bir değişim geçirdi. Günümüzde masaüstü ve sunucu işlemcileri, geçmişte olduğundan çok daha fazla fiziksel ve mantıksal çekirdeğe sahip. Ancak Minecraft sunucularının temel çalışma modeli, oyunun belirli bölümlerini güçlü şekilde senkronize etmek zorunda olduğu için bu işlem gücünün tamamını her zaman verimli biçimde kullanamıyor.

SteelMC'nin çıkış noktası tam olarak burada farklılaşıyor.

"Minecraft sunucusunu bugün sıfırdan tasarlasaydık, bunu modern işlemcileri ve günümüz yazılım mimarisini düşünerek nasıl yapardık?"

SteelMC'nin cevaplamaya çalıştığı soru aslında bu.

Rust tercihi de yalnızca performans uğruna yapılmış basit bir dil değişikliği değil. Rust'ın bellek güvenliği, düşük seviyeli kontrolü ve modern concurrency yaklaşımı, SteelMC'nin uzun vadeli hedefleriyle doğrudan örtüşüyor. Geliştiriciler, Minecraft server altyapısının temel parçalarını yeniden oluştururken geçmişten gelen birçok mimari sınırlamayı geride bırakabilecekleri yeni bir temel oluşturmaya çalışıyor.

Bu nedenle SteelMC'yi sadece:

"Minecraft Rust'a çevrildi."

şeklinde değerlendirmek oldukça eksik kalıyor.

Daha doğru tanım:

Minecraft server mimarisi modern donanımlar ve modern yazılım geliştirme anlayışı düşünülerek yeniden tasarlanıyor.

Üstelik SteelMC bunu vanilla Minecraft davranışından mümkün olduğunca uzaklaşmadan gerçekleştirmeye çalışıyor.

Bu nokta projenin belki de en önemli taraflarından biri.

Çünkü performans uğruna Minecraft'ın davranışlarını değiştirmek nispeten kolay olabilir. Fakat hem yüksek performans elde etmek hem de oyuncunun gözünde vanilla Minecraft'tan ayırt edilemeyecek kadar doğru çalışan bir server oluşturmak çok daha zor.

Dünya üretimi bunun en güzel örneği.

7.500 chunk üzerinde gerçekleştirilen block-for-block world generation parity testleri, SteelMC'nin yalnızca benzer görünen dünyalar üretmeye çalışmadığını gösteriyor. Aynı seed ve aynı koşullar altında oluşturulan chunk'ların vanilla referansıyla blok seviyesinde eşleşebilmesi, projenin doğruluk konusunda ne kadar ciddi bir hedefe sahip olduğunu ortaya koyuyor.

Bu başarı özellikle önem taşıyor çünkü Minecraft'ın dünya üretim sistemi yüzeyde göründüğünden çok daha karmaşık.

Bir seed'in sonucunda ortaya çıkan dünya; noise algoritmalarından biyomlara, terrain hesaplamalarından mağaralara, cevherlerden yapılara kadar birçok farklı sistemin birbirleriyle etkileşimi sonucunda oluşuyor. Bu sistemlerden yalnızca birinde meydana gelebilecek küçük bir farklılık bile zaman içerisinde tamamen farklı bir dünya ortaya çıkmasına neden olabilir.

Dolayısıyla SteelMC'nin bu kadar yüksek seviyede parity elde etmesi, projenin arka planda ne kadar büyük bir mühendislik çalışması gerektirdiğini gösteriyor.

Performans tarafında açıklanan benchmark sonuçları da aynı şekilde dikkat çekici.

Ryzen 9 9950X üzerinde gerçekleştirilen testte 10.201 chunk'lık bir Overworld alanının oluşturulması için yaklaşık 3,98 saniyelik median süre raporlanması, SteelMC'nin özellikle world generation tarafında çok çekirdekli işlem gücünden yararlanma konusundaki yaklaşımını gösteriyor.

Elbette tek bir benchmark sonucu üzerinden SteelMC'nin bütün Minecraft sunucularından daha hızlı olduğunu söylemek doğru olmaz. Gerçek bir sunucunun performansı; oyuncu sayısı, entity miktarı, redstone sistemleri, pluginler, disk performansı, RAM, CPU mimarisi ve sunucunun gerçekleştirdiği iş yükü gibi birçok faktöre bağlı.

Ancak burada asıl önemli olan benchmark'ın kendisinden ziyade mimari yaklaşım.

SteelMC'nin hedefi yalnızca bugünün benchmarklarında yüksek bir sayı elde etmek değil.

Amaç, sunucunun gelecekte daha fazla oyuncu, daha büyük dünyalar ve daha karmaşık işlemler altında modern işlemcilerden daha verimli şekilde faydalanabileceği bir temel oluşturmak.

Bu nedenle chunk generation, lighting, packet processing ve chunk sending gibi işlemlerin gameplay tick'inden mümkün olduğunca ayrılabilmesi oldukça önemli.

Minecraft'ın bütün sistemlerini kontrolsüz biçimde farklı thread'lere dağıtmak yerine, hangi işlemlerin paralelleştirilebileceğini ve hangi işlemlerin kesinlikle senkron kalması gerektiğini ayırmak daha sağlıklı bir yaklaşım.

Bu da SteelMC'nin yalnızca "daha fazla thread kullanan Minecraft" olmadığını gösteriyor.

Asıl hedef:

Doğru işi, doğru zamanda ve mümkün olduğunca doğru işlemci çekirdeğinde çalıştırabilmek.

Fakat bütün bunlara rağmen SteelMC'nin önünde hâlâ çok uzun bir yol bulunuyor.

Bir Minecraft server yazılımını sıfırdan geliştirmek, dışarıdan göründüğünden çok daha büyük bir proje.

Bugün oyuncuların Minecraft'ta doğal olarak kullandığı pek çok özellik, aslında arka planda yüzlerce farklı sistemin birlikte çalışması sayesinde mümkün oluyor.

Bir oyuncunun dünyada yürümesi bile düşündüğümüzden daha karmaşık.

Oyuncunun konumu güncelleniyor, collision kontrol ediliyor, chunk durumu takip ediliyor, oyuncunun görebildiği bölgeler belirleniyor, gerekli chunk'lar yükleniyor, paketler hazırlanıyor ve bütün bunların oyun dünyasının mevcut durumuyla tutarlı olması gerekiyor.

Buna bir de entity AI, redstone, villager davranışları, farming, mob spawning, loot tabloları, advancement'lar, enchantment'lar, potion efektleri, projectile'lar, boss mekanikleri ve diğer yüzlerce vanilla sistem eklendiğinde projenin büyüklüğü daha net ortaya çıkıyor.

Bu nedenle SteelMC'nin henüz pre-alpha aşamasında olması kesinlikle şaşırtıcı değil.

Hatta bu aşamada bir Paper veya Purpur sunucusunun tamamen SteelMC'ye geçirilmesini beklemek gerçekçi olmaz.

Bugün için SteelMC'nin en büyük eksiklerinden biri de plugin ekosistemi.

Minecraft sunucu dünyasının yalnızca küçük bir bölümünü vanilla server yazılımı oluşturuyor.

Asıl devasa yapı pluginlerin oluşturduğu ekosistem.

LuckPerms'ten WorldEdit'e, EssentialsX'ten PlaceholderAPI'ye, Vault'tan ItemsAdder'a kadar bugün bir sunucunun ihtiyaç duyabileceği binlerce farklı çözüm mevcut.

Bu pluginlerin yıllar içerisinde oluşturduğu ekosistemi sıfırdan oluşturmak kolay değil.

Dolayısıyla SteelMC'nin başarısı yalnızca çekirdeğin teknik olarak çalışmasına bağlı olmayacak.

Geliştiricileri kendisine çekebilmesi de en az performans kadar önemli olacak.

Gelecekte oluşturulacak plugin API'sinin nasıl tasarlanacağı bu nedenle kritik bir dönüm noktası olabilir.

Eğer SteelMC kendi API'sini modern, güvenli, performanslı ve geliştirici dostu bir şekilde oluşturabilirse, zaman içerisinde tamamen yeni bir plugin ekosistemi ortaya çıkabilir.

Hatta bu ekosistem Bukkit/Paper'ın birebir kopyası olmak zorunda da değil.

Rust tabanlı native pluginler, WebAssembly gibi sandboxed çözümler veya farklı scripting seçenekleri sayesinde Minecraft server geliştiricileri bugünkünden oldukça farklı bir geliştirme deneyimi yaşayabilir.

Bu noktada SteelMC'nin yalnızca yeni bir server yazılımı değil, yeni bir Minecraft server geliştirme platformu haline gelme ihtimali ortaya çıkıyor.

Elbette burada gerçekçi olmak gerekiyor.

SteelMC'nin başarılı olacağı garanti değil.

Projenin önünde çözülmesi gereken çok sayıda teknik problem bulunuyor. Vanilla parity'nin daha da geliştirilmesi, entity sistemlerinin tamamlanması, survival mekaniklerinin uygulanması, network uyumluluğunun genişletilmesi, performans optimizasyonlarının gerçek sunucu senaryolarında test edilmesi ve nihayetinde güçlü bir plugin API'sinin oluşturulması gerekiyor.

Üstelik Minecraft geliştikçe SteelMC'nin de onu takip etmesi gerekecek.

Minecraft'ın her yeni sürümü yeni bloklar, itemler, entity'ler, oyun mekanikleri, world generation değişiklikleri ve protokol güncellemeleri getirebiliyor.

Yani SteelMC bir kez tamamlanıp kenara bırakılabilecek bir proje değil.

Minecraft yaşadığı sürece server implementation'ın da gelişmeye devam etmesi gerekecek.

Bu açıdan bakıldığında SteelMC'nin önündeki yol yalnızca teknik açıdan değil, sürdürülebilirlik açısından da oldukça zorlu.

Ancak açık kaynak yapısı burada önemli bir avantaj sağlayabilir.

Projeye katkı sağlayabilecek Rust geliştiricileri, Minecraft server geliştiricileri, performans uzmanları ve topluluk üyeleri SteelMC'nin gelişim sürecine katkıda bulunabilir.

Projenin büyümesiyle birlikte farklı alanlarda uzmanlaşmış geliştiricilerin bir araya gelmesi, bugün küçük görünen bir projenin gelecekte çok daha büyük bir altyapıya dönüşmesini sağlayabilir.

Bu yüzden SteelMC'ye bugün "Paper'ın yerini aldı" demek kesinlikle yanlış olur.

Paper'ın arkasında yılların getirdiği devasa bir ekosistem, çok büyük bir kullanıcı tabanı ve binlerce plugin bulunuyor.

SteelMC ise hâlâ gelişimin erken aşamalarında.

Fakat SteelMC'yi:

"Minecraft server teknolojisinin gelecekte nasıl farklı tasarlanabileceğini gösteren ciddi bir proje"

olarak değerlendirmek kesinlikle mümkün.

Çünkü SteelMC'nin ortaya koyduğu fikir oldukça güçlü:
Minecraft'ın kendisini değiştirmeden, Minecraft sunucusunun temellerini tamamen farklı şekilde yeniden tasarlayabilirsiniz.
Bu fikir gerçekleşirse ortaya yalnızca daha hızlı bir server çıkmayabilir.

Daha güvenli bir server mimarisi, daha iyi ölçeklenebilen bir yapı, modern CPU'ları daha verimli kullanan bir çalışma modeli ve geliştiriciler için tamamen yeni bir API ekosistemi ortaya çıkabilir.

Belki de SteelMC'nin gelecekteki en büyük başarısı Paper'dan daha yüksek bir benchmark sonucu almak olmayacak.

Belki de asıl başarı, Minecraft server geliştiricilerine yıllardır alıştıkları mimarinin dışında düşünmenin mümkün olduğunu göstermek olacak.

Bugün Minecraft sunucusu denildiğinde çoğu kişinin aklına doğal olarak Java geliyor.

Bu durum o kadar uzun süredir böyle ki Minecraft server teknolojisi ile Java neredeyse birbirinden ayrı düşünülemez hale geldi.

SteelMC ise bu algıya karşı oldukça basit ama önemli bir soru soruyor:

"Ya Minecraft server olmak zorunda olduğu gibi Java ile yazılmak zorunda değilse?"

Bu soru tek başına bile SteelMC'yi takip etmeye değer hale getiriyor.

Çünkü burada amaç Minecraft'ı başka bir dilde kopyalamak değil.

Amaç, Minecraft server teknolojisinin geleceğini yeniden düşünmek.

Ve belki de birkaç yıl sonra geriye dönüp baktığımızda SteelMC'nin bugünkü pre-alpha dönemini, Minecraft server ekosistemindeki yeni bir dönemin başlangıcı olarak görebiliriz.

Belki proje beklenen seviyeye ulaşamayacak.

Belki bazı hedefler değişecek.

Belki plugin sistemi tamamen farklı bir biçimde tasarlanacak.

Belki de SteelMC, gelecekte bugün hayal edilenden çok daha büyük bir ekosisteme dönüşecek.

Bunu şimdiden kesin olarak söylemek mümkün değil.

Ancak bugün kesin olarak söylenebilecek bir şey var:

SteelMC artık yalnızca "Rust ile Minecraft yazma fikri" değil.

Oyuncuların bağlanabildiği, dünyaların oluşturulup kaydedilebildiği, blokların kırılıp yerleştirilebildiği, chunk'ların üretilebildiği, network iletişiminin gerçekleştirilebildiği ve vanilla dünya üretiminin ciddi testlerden geçirildiği çalışan bir Minecraft server projesi haline gelmiş durumda.

Üstelik bütün bunlar projenin henüz yolun başında olduğu bir dönemde gerçekleşiyor.

İşte SteelMC'yi gerçekten heyecan verici yapan nokta da burada.

Henüz tamamlanmış bir ürün değil; fakat tamamlandığında nelerin mümkün olabileceğini şimdiden göstermeye başlamış bir proje.

Minecraft server dünyası yıllardır Java, Spigot, Paper ve Purpur ekseninde büyüdü.

SteelMC ise bu dünyaya farklı bir kapı açmaya çalışıyor:

Rust.

Bu kapının arkasında ne olduğunu görmek için henüz erken.

Fakat kapının gerçekten açılmış olması bile başlı başına önemli.

Çünkü SteelMC başarılı olursa yalnızca yeni bir Minecraft server yazılımı kazanmayacağız.

Aynı zamanda Minecraft sunucularının nasıl tasarlanabileceğine dair yeni bir yaklaşım, yeni bir geliştirici ekosistemi ve belki de Java'nın yanında uzun yıllar boyunca varlığını sürdürebilecek gerçek bir alternatif kazanmış olacağız.

Bu nedenle SteelMC'yi bugün bir "Paper alternatifi" olarak değil, geleceğin Minecraft server teknolojisi için yapılmış uzun vadeli ve oldukça iddialı bir mühendislik deneyi olarak görmek daha doğru.

Ve belki de birkaç yıl sonra Minecraft sunucusu kurarken karşımızdaki seçenekler yalnızca:

Spigot → Paper → Purpur

olmayacak.

Bunun yanında:

SteelMC

de bulunacak.

O gün geldiğinde Rust ile yeniden yazılmış bu proje artık sadece geliştiricilerin merak ettiği bir deney olmayacak; Minecraft server dünyasının kendine ait, bağımsız ve güçlü bir kolu haline gelmiş olacak.

Şimdilik SteelMC bir başlangıç aşamasında.

Ama dokuz aylık geliştirme sonrasında yalnızca GitHub'da duran bir fikir olmaktan çıkmış olması, projenin ne kadar hızlı ilerleyebileceğine dair önemli bir işaret.

Belki bugün SteelMC'yi kurduğunuzda Paper'daki yüzlerce pluginin rahatlığını bulamayacaksınız.

Belki survival deneyimi henüz tamamlanmış olmayacak.

Belki bazı Minecraft mekanikleri çalışmayacak.

Belki de karşılaşacağınız hatalar, projenin ne kadar erken aşamada olduğunu size tekrar tekrar hatırlatacak.

Ama bütün bunlar SteelMC'nin asıl değerini değiştirmiyor.

Çünkü büyük projelerin çoğu, tamamlandıkları gün değil, insanların ilk kez "Bunu gerçekten yapabilir miyiz?" sorusunu sorduğu gün başlar.

SteelMC de bugün tam olarak o noktada duruyor.

Henüz yolun sonuna ulaşmış değil.

Hatta yolun önemli bir bölümü hâlâ önünde.

Fakat attığı ilk adımlar, Minecraft server teknolojisinin yalnızca geçmişte kullanılan yöntemlerle geliştirilmek zorunda olmadığını gösteriyor.

Ve belki de SteelMC'nin en heyecan verici tarafı tam olarak bu:

Daha yolun başında olmasına rağmen, yolun nereye gidebileceğini şimdiden göstermeye başlamış olması.

Minecraft'ın geleceği Java ile başlamış olabilir; ancak Minecraft sunucularının geleceğinin yalnızca Java ile sınırlı olmak zorunda olmadığını SteelMC şimdiden göstermeye başladı.
 
Elinize Sağlık Ersoy Bey uzun zamandır paylaşım gelmiyordu yine Destan yazmışsınız harika ultra her yanı ile detaylı güzel bir konu olmuş :love:
 
Elinize Sağlık Ersoy Bey uzun zamandır paylaşım gelmiyordu yine Destan yazmışsınız harika ultra her yanı ile detaylı güzel bir konu olmuş :love:
Teşekkürler maju bey
Lütfen uyuyunuz geç oldu
 
Pumkinmc den iyi olduğunu düşünüyorum
 

Hala Discord sunucumuza katılmadın mı?

Büyük bir topluluğun parçası ol, etkinliklere katıl ve özel hediyeler kazanma şansı yakala!

Şimdi Katıl